Die ongelofelijk veelzijdige aardappel

Voor wie het nog niet wist: ik ben een fan van de aardappel. En dit lijstje vind ik ideaal om mijn groente-idools reputatie wat op te krikken:

• Aardappelen waren de eerste groente die gekweekt werd in de ruimte.
• Er zijn meer dan 10.000 verschillende soorten aardappelen en 5.000 daarvan worden geteeld en gegeten.
• Aardappelkristallen werden gebruikt om de eerste kleurenfoto's te ontwikkelen.
• Bio-afbreekbare plastics kunnen van aardappelzetmeel gemaakt worden.
• En zoals mensen, bestaan aardappelen voor 80% uit water.

Bron: Meredith Hughes, directeur van 'the Potato Museum'

Geurige spliterwtenbeignets

Een lekker alternatief voor een linzenstoofschotel als eiwitbron. Lekker met een munt-koriander sausje, een groentencurry en rijst. Ze smaken wat naar vlees dus ook de echte vleeseters weten ze te appreciëren.



Ingrediënten
220 g gele spliterwten (chana dal) te koop bij een Oosterse kruidenier
7.5 dl heet water
stukje gember van 3 cm, geschild en grof gehakt
2 verse, groene chilipepers, ontzaad en grof gehakt
2 el bloem
1 tl zout, of naar smaak
2 el water
60 g sjalotjes, gesnipperd
60 g cashewnoten, geroosterd en fijngehakt
10 g verse koriander, fijngehakt
12 verse of 24 gedroogde kariblaadjes (ook kerrieblaadjes genoemd), in sliertjes
plantaardige olie voor het frituren

Bereiding

• Spoel de spliterwten onder de koude kraan en verwijder eventueel gruis en vuil. Doe ze in een kom en giet er het hete water over. Laat 3 uur weken en giet af. Doe de gewekte spliterwten in een beker samen met de gember, chilipeper, bloem, zout en 2 eetlepels water en mix tot een puree. Het mengsel moet niet te glad zijn, er mogen nog stukjes in zitten.
• Doe het beslag in een kom en schep er de sjalotjes, cashewnoten, verse koriander en de kariblaadjes door. Proef en breng zo nodig verder op smaak met extra zout.
• Giet een laag olie van 4 cm in een kom en verhit de olie tot 180°. Schep met een soeplepel wat beslag uit de kom en vorm er balletjes van (zie foto). Desgewenst kan je de balletjes een beetje plat drukken.
• Schep de koekjes met een lepel of bakspaan één voor één op en laat ze in de hete olie glijden. Frituur ze gedurende ca 5 minuten, draai ze eventueel regelmatig om. Schep ze met een schuimspaan uit de olie en laat ze op keukenpapier uitlekken. Hou ze warm in een lauwwarme oven als je ze warm wilt serveren terwijl je de rest op dezelfde manier frituurt. Serveer ze warm of op kamertemperatuur.

Tip: als je geen kariblaadjes vindt, kan je ze vervangen door eenzelfde hoeveelheid basilicumblaadjes die je eveneens in reepjes snijdt. Het geeft een ander aroma maar is net zo lekker.

Opnieuw aangevallen!!!

In de US werd de aardappel vorige week voor de zoveelste keer bedreigd. Er was namelijk een voorstel van de USDA (Department of Agriculture) om aardappelen samen met andere koolhydraatrijke groenten (maïs, limabonen, erwten) hoogstens 2 maal per week op te dienen voor de schoollunch.

Gelukkig gaat dit dus niet door. Koolhydraatrijke voeding staat tegenwoordig wel vaker in de vuurlinie en de aardappel is het laatste doelwit.

Een 100 g zware gekookte aardappel vertegenwoordigt 68 Kcal (ter vergelijking: een zelfde hoeveelheid gekookte rijst 122). Daarenboven bevat ze bijna geen vet en is het één van de rijkste bronnen van kalium in de voedselketen. En tenslotte levert ze je een goede dosis vezels en vitamine C.

Maar het moet gezegd, de PR van de aardappel kan beter. Dankzij een pak diëten à la Atkins, waar aardappelen geweerd worden omwille van hun koolhydraten, is haar reputatie succesvol om zeep geholpen. Zetmeelhoudende, koolhydraatrijke voeding werd het synoniem voor lege calorieën en lage voedingswaarde.
Eén van de nieuwste trends in de voedingswetenschap, de glycemische index (GI) heeft de aardappel ook geen goed gedaan. De GI meet de invloed van een voedingsmiddel op de bloedsuikerspiegel (zie mijn blogpost hierover). Recente dieetboeken hebben de GI voorgesteld als een goede manier om zwaarlijvigheid tegen te gaan en gezondheid te promoten. Koolhydraten zorgen voor een hogere GI en aardappelen zijn daar een belangrijke bron van.

Maar zoals David Grotto, een voedingsdeskundige terecht opmerkt: we eten geen koolhydraten, we eten voedsel. Dit betekent dat we de aardappel meestal eten in combinatie met eiwitrijke voedingsmiddelen, met andere groenten (extra vezels) en last but not least dat we ze op een bepaalde manier klaarmaken. Al deze factoren hebben een invloed op de GI.

Een groot deel van haar slechte reputatie heeft de aardappel te danken aan haar associatie met gefrituurd voedsel. Dat is ook niet zonder reden. In de US eten kinderen maar de helft van de groenten die ze zouden moeten eten en 20% daarvan komt van frietjes en chips.

Met verkondigen dat een voedingsmiddel rijk aan voedingsstoffen, met een laag vetgehalte en relatief weinig calorieën (de aardappel dus) moet vermeden worden, geeft men consumenten de verkeerde boodschap.
Waar het werkelijk over zou moeten gaan, is over het vinden van nieuwe manieren om aardappelen en andere gezonde voedingsmiddelen klaar te maken zonder een overvloed aan suiker, zout en vetten.

Om af te sluiten: het stemt tot nadenken dat alhoewel de consumptie van aardappelen in de wereld daalt, we spijtig genoeg niet hetzelfde kunnen zeggen over zwaarlijvigheid en de eraan gekoppelde diabetes.

Wie dit en nog veel meer in het oorspronkelijke artikel zelf wil lezen klik hier.

Linzen

Linzen worden al heel lang gegeten. Men heeft er zelfs resten van gevonden in neolithische sites van 10000 jaar oud. Ze hadden toen slechts een doorsnee van 2-3 mm. Waarschijnlijk ligt hun oorsprong in het Midden-Oosten. Van daaruit verspreidden ze zich de Egyptenaren, de Grieken en de Romeinen. Het klaarmaken van een bord linzensoep staat al afgebeeld op een fresco ten tijde van RamsesII en we kennen allemaal het verhaal van Esau die zijn eerst geboorterecht verkocht voor een stuk brood met een bord linzen.

Linzen worden momenteel quasi overal ter wereld geteeld maar de belangrijkste teeltzones blijven Europa, Noord-Afrika, het Midden-Oosten en India.
Ze vormen een belangrijke eiwitbron (24-25%) in veel vegetarische keukens. Naast de eiwitten zijn ze ook vezelrijk en bevatten ze vitamine A en B, ijzer en calcium. Ze zijn vetarm (0.6%).

Ze bestaan in veel soorten en kleuren: de rode koraallinzen, die snel gaar zijn en daarom heel geschikt voor soepen en puree's, de groen-zwarte linzen met o.a. de Franse Puy linzen, de blonde linzen, de gele linzen, de bruine linzen....

Dankzij hun dunne pel zijn ze gemakkelijk te verteren en veroorzaken ze minder flatulentie dan andere peulvruchten. Om de vertering nog te vergemakkelijken raadde een beroemde Italiaanse arts uit de Renaissance aan ze klaar te maken met spinazie of warmoes. Het is ook effectief zo dat er in een aantal traditionele keukens van verschillende landen een aantal recepten bestaan waar linzen samen met spinazie of warmoes worden klaargemaakt zoals bijvoorbeeld de Indische dal met spinazie.

Linzen garen trager als je er zout of zuur aan toevoegt. Dit doe je dus best op het einde van de gaartijd.
Linzen zijn de enige peulvruchten  die niet geweekt hoeven te worden.

Op een droge plek bewaard, kan je linzen wel een jaar stockeren.

Pompoencurry

Bij deze nog maar eens een pompoenrecept.
Ik probeer zo creatief mogelijk om te springen met de overvloed aan pompoen uit mijn piepkleine groentetuintje. En gezien je met pompoen meer kan dan alleen maar ettelijke soorten soep maken, vind ik deze recepten toch nuttig.

Deze curry werd door iedereen thuis zeer geapprecieerd.

Ingrediënten
600 g pompoen
1 ui, fijngesneden
2 teentjes knoflook, fijngesneden
2 groene chilipepertjes, fijngesneden
2 laurierbladeren
1 klein kaneelstokje (ca 2 cm)
2 groene kardemompeulen, gekneusd
1/2 tl kurkuma
1/2 tl komijnpoeder
1 tl korianderpoeder
1/2 tl garam masala
zout naar smaak
2 el ghee of olijfolie
250 ml kokosmelk

Bereiding

• Verhit de ghee of olijfolie in een kookpot en voeg er de kardemompeulen, laurierbladeren, kaneelstokje aan toe. Bak al roerend ca 1 à 2 minuten.
• Voeg vervolgens look, ui en chilipeper toe en laat de ui goudbruin kleuren.
• Roer de kurkuma, komijn, garam masala, het korianderpoeder en het zout erdoor en laat alles even sudderen.
• Voeg de pompoenblokjes toe en bak gedurende een vijftal minuten.
• Giet de kokosmelk erbij en laat sudderen tot de pompoen beetgaar is.
• Serveer met rijst of naan en nog een andere groenteschotel voor een volledige maaltijd.

Veggie Pompoen Parmentier

Een receptje voor een éénpansgerecht (ja wéér met pompoen: wat had je anders gedacht in deze periode van het jaar)  maar zonder foto deze keer (iedereen had honger en het was op voor er nog maar aan een foto gedacht kon worden). Zoals altijd voor 4 personen!

Ingrediënten
500 g pompoen, in blokjes van ongeveer 2 cm³
1 dikke ui, gesnipperd
2 tenen knoflook, fijngehakt
1 blik gepelde tomaten
2 tl provençaalse kruiden
1 bakje seitangehakt (200g)
peper, zout, muskaatnoot
olijfolie

aardappelpuree: gemaakt volgens je eigen beproefde recept

Bereiding
Stoof de ui samen met de knoflook glazig in wat olijfolie. Doe het blik gepelde tomaten erbij. Breng aan de kook en laat een 10-tal minuten stoven. Voeg de pompoen, provençaalse kruiden, peper en zout toe en laat stoven tot de pompoen gaar is.
Bak ondertussen het seitangehakt in wat olijfolie tot het helemaal in losse korreltjes van elkaar valt, kruid met wat vers geraspte muskaatnoot.
Doe wanneer de pompoen gaar is, de seitan bij het groentemengsel, meng en stort in een vuurvaste schotel.
Ondertussen stonden je aardappelen natuurlijk te koken en heb je er volgens je eigen recept ook puree van gemaakt. Deze puree verdeel je over het groenten-seitanmengsel in de ovenschotel. Verdeel eventueel wat boter of olijfolie over de puree en zet onder de grill tot de bovenkant begint bruin te verkleuren.

Tip: Als je voor je puree, olijfolie en sojamelk gebruikt en geen ei (of alleen eiwit) en er geen boter op doet voor onder de grill, is dit gerecht geschikt voor mensen met MS.
En niet vergeten: puree is alleen lekker met bloemig kokende aardappelen!!

Indische vegetarische kookworkshop

Vorige zaterdag was de laatste kookworkshop van dit jaar. De ambiance zat er helemaal in: we hebben gekookt, gegeten en genoten!!

We begonnen met naancanapés met muntsaus en een tomaat-komkommergarnituur.

Op het buffet stond er dal makhani,

een courgette groene paprika sabzi,

 groentekorma en

spinazieraïta.









Als dessert was er een kardemom-kaastaart met frambozensaus en koffie of thee.

Volgend jaar wordt er een nieuwe reeks kookworkshops ingepland. Ik hou jullie via deze blog zeker op de hoogte.